Tanım
Elektrikli Ev Aletleri Bakım ve Tamircisi; evlerde kullanılan buzdolabı, elektrik süpürgesi ve ısıtıcı gibi elektrikle çalışan aletlerin mekanik donanımlarında meydana gelen arızaların kaynağını bulup gideren kişidir.
Görevler
Elektrikli Ev Aletleri Bakım ve Tamircisi, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun olarak şu görevleri yürütür:
- İş organizasyonu yapar.
- Bozuk aleti inceler ve bozukluğun nereden ileri geldiğini saptar.
- Bozuk parçayı onarır veya değiştirir.
- Motoru temizler ve yağlar.
- Bakımı ve tamiri yapılan aleti müşteriye teslim etmeden önce bir kez daha dener.
- Aletin neresinin tamir edildiği hakkında müşteriye bilgi verir.
- Bakım ve tamir ücretini hesaplayarak tahsil eder.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Kesici aletler: teneke makası, kâğıt makası, ağaç testereleri, demir testereleri, keskiler ve boru kesme maka.
- Vidalama aletleri: düz ağızlı tornavida, yıldız ağızlı tornavida, ayarlı pense, cıvata ve somun anahtarları.
- Delme aletleri: burgu, elektrikli matkap ve nokta zımba.
- Burma ve ezme için kullanılan aletler: çekiçler ve takmalar.
- Düzeltme aletleri: törpü ve eğeler, rende, ıspatula ve zımpara.
- Elektrikli ark kaynağı, oksi-gaz kaynağı ve gümüş kaynağı.
- Ölçme ve kontrol aletleri: çelik cetvel, kumpaslar, mikrometreler, endüvi, endüktör, kollektör ve fırçalar, gövde, kapaklar ve fonlar, rulmanlar ve burçlar, toz torbası, hortum ve diğer ek parçalar, anahtar ve elektronik güç ayarlama sistemi.
- Avometre.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Elektrikli Ev Aletleri Bakım ve Tamircisi olmak isteyen kişilerin:
- Mekanik yeteneğe ve ilgiye sahip,
- Dikkatli,
- Tedbirli,
- Sabırlı
kişiler olmaları gerekir.
Çalışma ortamı ve koşulları
Elektrikli Ev Aletleri Bakım ve Tamircisi görevini atölyede, evlerde ve elektronik alet kullanılan mekânlarda yürütür. Bu nedenle bulunduğu kent veya kazalarda devamlı hareket hâlindedir.
İşin değişik mekânlarda yapılması, hareketlilikten ve değişiklikten hoşlanan kimselere ilginç gelebilir. Çalışma hafta içi normal çalışma saatleri içinde yürütülür.
Meslek çalışanı daha çok aletlerle ilgilenir. Bununla birlikte evlerde alet sahipleriyle, bağlı olduğu firmada ise diğer çalışanlarla etkileşim hâlindedir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, yeterli müracaat olması durumunda tüm mesleki eğitim merkezlerinde verilmektedir. Eğitim, “Elektrik-Elektronik Teknolojisi” alanı “Elektrikli Ev Aletleri Teknik Servisi” dalında kalfalık ve ustalık eğitimleri şeklindedir.
Ayrıca mesleki ve teknik ortaöğretim okul ve kurumlarının aynı alanındaki “Elektrikli Cihazlar Teknik Servisi” meslek dalında da bu mesleğin eğitimi verilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için aşağıdaki koşulların yerine getirilmesi gerekir:
- En az ortaokul mezunu olup zorunlu eğitim çağında olanlar, eğitim seviyelerine uygun olarak düzenlenecek mesleki eğitim programlarına göre çıraklık eğitimine alınabilir.
- Kayıt yaptıracak öğrencilerin sağlık durumlarının ilgili mesleğin öğrenimine elverişli olması gerekir. Bu durum, programın özelliğine göre gerektiğinde sağlık veya sağlık kurulu raporuyla belgelendirilir.
- 14 yaşını doldurmuş olmak gerekir.
- Eğitim görmek istenen meslekte bir işyeri bulmak ve işverenle çıraklık sözleşmesi imzalamak gerekir.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi ilköğretimden sonra 4 yıldır. Eğitimin ilk 3 yılı kalfalık, son 1 yılı ustalık eğitimidir.
Mesleğin seçimi 9. sınıfta yapılır. Ortak genel kültür dersleri ve meslek dersleri her sınıf seviyesinde verilir.
Eğitim haftada 1 gün mesleki eğitim merkezlerinde, 4 gün ise çıraklık sözleşmesi yapılan işyerlerinde verilir.
Çıraklık ve mesleki eğitim kapsamında ders programı genel bilgi dersleri ile meslek bilgisi derslerinden oluşur. Teorik olarak verilen bilgilerin yanında, işyerinde usta öğreticinin gözetimi altında pratik çalışma da yapılır.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitiminin 11. sınıfını başarıyla tamamlayanlara kalfalık belgesi, 12. sınıfını başarıyla tamamlayanlara ise ustalık belgesi verilir.
Fark derslerini tamamladıkları takdirde meslek lisesi diploması ve meslekle ilgili işyeri açma belgesi de alınabilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Elektrikli Ev Aletleri Bakım ve Tamircileri:
- Elektrikli ev aletlerinin yetkili servislerinde,
- Elektrikli ev aletleri üreten işletmelerde,
- Kendi işyerlerinde
çalışma olanağı bulabilirler.
Teknolojinin ilerlemesine paralel olarak makineleşmeye gidilmekte, elektrikli ev aletleri çoğalıp yaygınlaştığı için bu mesleğe duyulan ihtiyaç da artmaktadır. Bu nedenle Elektrikli Ev Aletleri Bakım ve Tamirciliği mesleğinin öneminin giderek arttığı görülmektedir.
Mesleğin bakım yönünün zaman içerisinde artış göstereceği ve aynı oranda tamirat yönünde azalış olacağı düşünülmektedir. Mesleğin yürütülmesinde kendi adına işyeri açma, kazancın fazla ancak sermayenin az olması nedeniyle tercih edilmektedir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince kazanç
3308 sayılı “Mesleki Eğitim Kanunu” gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere aşağıdaki tutarlardan az olmamak üzere ücret ödenir:
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde asgari ücretin net tutarının yüzde 30’u.
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde asgari ücretin net tutarının yüzde 15’i.
- Aday çırak ve çırağa yaşına uygun asgari ücretin yüzde 30’u.
- Kalfalık yeterliğini kazanan mesleki eğitim merkezi 12. sınıf öğrencilerine asgari ücretin yüzde 50’si.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıkları ile ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası kazanç
Eğitim sonrasında kazanç genellikle karşılıklı anlaşma ile belirlenir. Özel sektörde çalışanların asgari ücretten başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilir.
İşyeri açarak bağımsız çalışanların kazancı, alınan işe göre çok değişkendir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mesleki Eğitim Merkezinden diploma alarak mezun olanlara, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans ve lisans programlarını tercih ettikleri takdirde ek puan verilmektedir.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler.
Çeşitli eğitim ve kurslara katılarak mesleki bilgi ve beceriler artırılabilir.
İş hayatında ilerleme
- Bağımsız işyeri açabilirler.
Benzer meslekler
- Bakım ve onarım elektrikçisi
- Radyo-TV tamircisi
- Elektrik tesisatçısı
- Bobinajcı
Ek bilgiler
Kaynak dosyada bu başlık altında ayrıca belirtilmiş bir bilgi bulunmamaktadır.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Çıraklık eğitim programı
- 3308 Sayılı Kanun
- MEB Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği
- Uluslararası Standardt Meslek Sınıflaması-ISCO 08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- Kariyer Kapısı
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: meslegimhayatim.meb.gov.tr
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: www.osym.gov.tr
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.