Tanım
Beton ve Betonarme Kalıpçısı; beton dökmek için ahşap, plastik veya metalden kalıplar hazırlayan, bu kalıpları inşaat alanında projeye uygun yerlere yerleştiren ve betonu kalıba döken kişidir.
Görevler
Beton ve betonarme kalıpçısı, iş süreçlerinde iş sağlığı ve güvenliği kurallarına, çevre koruma düzenlemelerine, mesleğin verimlilik ve kalite gerekliliklerine uygun çalışır.
Başlıca görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapmak.
- Yapının planını inceleyerek ip iskelesini ve aksları çakmak.
- Kalıp yapacağı tahta, plastik veya metal levhaları işaretlemek ve kesmek.
- Hazır parçalardan kalıbı vida ve çivi ile monte etmek.
- Hazırladığı kalıbı yapılacak binanın uygun yerlerine yerleştirmek.
- Betonu kalıba dökmek.
- Beton kuruduktan sonra kalıbı sökmek ve yapışan betonları temizlemek.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunmak.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Beton ve Betonarme Kalıpçısı aşağıdaki araç, gereç ve malzemeleri kullanır:
- Keser, şakul ve gönye.
- Çeşitli testereler.
- Çivi, metre ve ahşap (tahta).
- Rende, matkap ve manivela.
- Madeni tel, çivilik ve ip.
- Şeffaf hortum ve terazi.
- Çeşitli cıvata anahtarları.
- Güvenlik kemeri ve ipi.
- Metal kramponlu çivi batmaz ayakkabı.
- Kask.
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Beton ve Betonarme Kalıpçısı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- El becerisi olan.
- Şekiller arasındaki ilişkileri görebilen.
- Açık havada çalışmaktan hoşlanan.
- Yükseklik korkusu bulunmayan.
Çalışma ortamı ve koşulları
Beton ve betonarme kalıpçıları inşaatlarda görev yaparlar. Çalışma ortamı açık alandır ve çalışılan mevsime göre aşırı soğuk veya sıcak olabilir.
Meslek elemanları, inşaatta çalışan farklı meslek elemanları ve meslektaşlarıyla iletişim hâlindedir. Mevsimlik çalışma söz konusu olabilir ve vardiyalı çalışabilirler.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, mesleki eğitim merkezlerinin İnşaat Teknolojisi alanındaki Betonarme Kalıp ve Donat Sistemleri dalında verilir. Bu dalda kalfalık ve ustalık eğitimleri yürütülmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için aşağıdaki koşullar aranır:
- En az ortaokul mezunu olup zorunlu eğitim çağında olanlar, eğitim seviyelerine uygun olarak düzenlenecek mesleki eğitim programlarına göre çıraklık eğitimine alınabilir.
- Kayıt yaptıracak öğrencilerin sağlık durumlarının ilgili mesleğin öğrenimine elverişli olması gerekir. Programın özelliğine göre bu durum sağlık veya sağlık kurulu raporuyla belgelendirilebilir.
- 14 yaşını doldurmuş olmak gerekir.
- Eğitim görmek istenen meslekte bir işyeri bulmak ve işverenle çıraklık sözleşmesi imzalamak gerekir.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi ilköğretimden sonra 4 yıldır. Eğitimin 3 yılı kalfalık, 1 yılı ise ustalık eğitimidir.
Meslek seçimi 9. sınıfta yapılır. Ortak genel kültür dersleri ve meslek dersleri her sınıf seviyesinde verilir.
Eğitim haftada 1 gün mesleki eğitim merkezlerinde, 4 gün ise çıraklık sözleşmesi yapılan işyerlerinde gerçekleştirilir. Teorik bilgilerin yanında işyerinde, usta öğreticinin gözetimi altında pratik çalışma da yapılır.
Eğitim sonunda alınan belge
Meslek eğitiminin 11. sınıfını başarıyla tamamlayanlara kalfalık belgesi, 12. sınıfını başarıyla tamamlayanlara ise ustalık belgesi verilir.
Fark derslerini tamamlayanlar meslek lisesi diploması ve meslekleriyle ilgili işyeri açma belgesi alabilirler.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Bu meslekte iş bulma olanaklarının oldukça fazla olduğu belirtilmektedir. Hızla artan nüfusla birlikte zorunlu ihtiyaçlardan biri olan korunma ve barınma ihtiyacının giderilmesi önem kazanmaktadır.
Bu gelişmelere bağlı olarak yurt içinde ve yurt dışında geniş çalışma olanakları bulunmaktadır. Teknolojinin gelişimi, meslek elemanlarının ciddi bir eğitim ihtiyacını da beraberinde getirmektedir. İşsizlik oranı yüksek olan ülkede, vasıfsız elemanların eğitilerek bu alanda çalışmaları sağlanabilir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince, işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere aşağıdaki tutarlardan aşağı olmamak üzere ücret ödenir:
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde asgari ücretin net tutarının yüzde 30'u.
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde asgari ücretin net tutarının yüzde 15'i.
- Aday çırak ve çırağa yaşına uygun asgari ücretin yüzde 30'u.
- Kalfalık yeterliğini kazanan mesleki eğitim merkezi 12. sınıf öğrencilerine asgari ücretin yüzde 50'si.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıklarıyla ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası
Mesleki eğitim bittikten sonra çalışanların asgari ücretten başlayan kazanç durumu; çalışılan işyerinin büyüklüğüne, kişinin tecrübesine, bilgisine, yeteneğine, çalışma kapasitesine ve sektörün ücret düzeyine göre değişebilir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mesleki Eğitim Merkezinden diploma alarak mezun olanlar, alanın veya bölümün devamı niteliğinde olan ve YKS Kılavuzunda belirtilen yükseköğretim ön lisans ve lisans programlarını tercih ettiklerinde ek puan alabilirler.
Mezunlar, yükseköğretime giriş sınavlarında başarılı oldukları takdirde YKS Kılavuzunda belirtilen programlara yerleştirilebilirler. Çeşitli eğitim ve kurslara katılarak mesleki bilgi ve beceriler artırılabilir.
İş hayatında ilerleme
Beton ve betonarme kalıpçıları bağımsız işyeri açabilirler.
Benzer meslekler
Kaynak dosyada beton ve betonarme kalıpçılığına benzer olarak şu meslekler belirtilmiştir:
- Betonarmeci.
- Doğramacı.
- Yapıcı.
- Çatı ustası.
- Mozaikçi.
Ek bilgiler
Kaynak dosyada bu başlık altında ayrıca bir bilgi belirtilmemiştir.
Kaynakça
- 3308 Sayılı Kanun.
- MEB Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği.
- Meslek elemanları.
- Türkiye İnşaat ve Tesisat Müteahhitleri İşveren Sendikası, “İNTES İŞVEREN BÜLTENİ”, 1991, Sayı 3, 12, Ankara.
- Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü, “Türk Meslekler Sözlüğü”, 1993, Ankara, Yayın No: 173.
- T.C. Milli Eğitim Bakanlığı, “Beton ve Betonarme Kalıpçılığı Meslek Dalı Eğitim Programı”, 1993, Ankara.
- T.C. Milli Eğitim Bakanlığı, “Örgün ve Yaygın Mesleki Teknik Öğretim Kurumları Tanıtıcı Elkitabı”, Nisan 1990, Ankara.
- “Çıraklık ve Yaygın Eğitim Faaliyetleri”, Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü.
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması-ISCO 08.
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar.
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları.
- Kariyer Kapısı.
- Türkiye İş Kurumu.
- Mesleğim Hayatım.
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı.
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri veya Hizmet Merkezleri.
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.
