Tanım
Gayrimenkul ve Varlık Değerleme Uzmanı; gayrimenkullerin, menkullerin ve bunlara bağlı hakların ve yükümlülüklerin, şirketler ve bankaların bilançolarında kayıtlı olan varlıkların, bunların aldıkları teminatların, yaptıkları sözleşmelerden doğan hak ve yükümlülüklerin ve bunlara benzer birçok varlığın belirli bir tarihteki değerlemesini yapan kişidir.
Görevler
- Uygun yöntemleri kullanarak gayrimenkul ve varlık değerlemesi yapar.
- Çeşitli değerleme projelerini modeller.
- Gayrimenkul ve varlık değerleme raporlarını hazırlar ve yorumlar.
- Gayrimenkul pazarlama stratejilerini uygular.
- Gayrimenkul ve varlık değerleme alanında vergi mevzuatı ve kanunları yorumlar.
- Çalıştığı kurumun hedefleri doğrultusunda gayrimenkul yatırım kararları alır.
- Muhasebe bilgilerini kullanarak mali tabloları analiz eder ve yorumlar.
- Finansal verileri analitik modeller ile analiz eder.
- Metodolojik çalışmalar sonucunda raporlama ve etkin sunum yapar.
- Mahkemelerde bilirkişilik yapar.
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
- Digimetre
- Lazerli ölçü aleti
- Dijital fotoğraf makinesi
- GPS sistemi
- Bilgisayar
- Ofis malzemeleri
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Gayrimenkul ve Varlık Değerleme Uzmanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Sorumluluk duygusu yüksek olmak
- Girişken olmak
- Araştırmacı olmak
- Detaycı olmak
- Kendini yenileyebilmek ve kişisel gelişime açık olmak
- Analitik ve eleştirel düşünce yapısına sahip olmak
- Gelişmekte olan bilişim teknolojilerini takip etmek
- Ofis programlarını etkin biçimde kullanabilmek
- Programlı çalışmayı sevmek
- Sosyal, kültürel ve etik sorumlulukların farkında olmak
- Sosyal sorumluluk sahibi olmak
- Etkili iletişim kurma becerisine sahip olmak
- Ekip çalışmasına yatkın olmak
- Hızlı ve doğru karar verebilmek
- Hareketli çalışma temposuna uyum sağlayabilmek
Çalışma ortamı ve koşulları
Gayrimenkul ve Varlık Değerleme Uzmanı, iç ve dış emlak sektörünün gerektirdiği gayrimenkul ve varlık değerleme hizmetlerini karşılamayı amaçlar. Meslek hem ofis içerisinde hem de sahada yürütülür. Mahkemelerde bilirkişilik yapılması nedeniyle mahkemeler de mesleğin çalışma ortamları arasında yer alır.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, üniversitelerin İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi ve uygulamalı bilimler yüksekokulu bünyesinde Gayrimenkul ve Varlık Değerleme bölümünde verilmiştir. Programın adı “Gayrimenkul Geliştirme ve Yönetimi” olarak değiştirilmiştir.
Kaynak dosyadaki eğitimle ilgili bilgiler, eğitimin verildiği dönemi kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- YKS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak
- Meslek yüksekokulları ile açıköğretim ön lisans programlarının DGS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olmak ve ÖSYM tarafından açılan DGS’de başarılı olmak
- DGS koşullarını sağlayan adaylar için “Gayrimenkul Geliştirme ve Yönetimi” lisans programına dikey geçiş yapabilmek
Üniversitelerin herhangi bir lisans bölümünden mezun olanlar ve üç yıllık tecrübe koşulunu belgeleyenler, Sermaye Piyasası Kurumunun düzenlediği uzmanlık sınavında başarılı oldukları takdirde gayrimenkul değerleme uzmanlığı lisansı alabilirler.
Gayrimenkul Geliştirme ve Yönetimi, Geomatik Mühendisliği, Harita Mühendisliği, İnşaat Mühendisliği, Şehir ve Bölge Planlama ve Mimarlık bölümlerinden mezun olup Sermaye Piyasası Kurumu gayrimenkul değerleme uzmanlığı lisansına sahip olanlar işgücü piyasasında öncelikli olarak tercih edilmektedir.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır. Bölümün eğitim dili Türkçedir. İsteyen öğrenciler hazırlık okuyarak İngilizce dil eğitimi alabilirler.
Eğitimin ilk iki yılında iktisat, işletme, matematik ve istatistik gibi temel bilimler dersleri verilir. Bu derslerle geleceğe yönelik branş dersleri için temel oluşturulur.
Üçüncü ve dördüncü sınıflarda bölüm bazında teorik ve uygulamalı olarak değerleme sektörüyle uyumlu dersler verilir.
Mesleki eğitim okulda teorik ve uygulamalı, işin yürütüldüğü saha ortamlarında ise uygulamalı olarak verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara lisans diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Gayrimenkul ve Varlık Değerleme Uzmanlığı, Türk ekonomisinin ve piyasalarının yanı sıra iç ve dış emlak sektörünün gereksinim duyduğu meslek alanlarından biridir.
Meslek elemanlarının çalışabileceği kurum ve kuruluşlar şunlardır:
- Bankalar
- Finansal kiralama şirketleri
- Gayrimenkul yönetimi ve emlak müşavirlikleri
- Planlama kuruluşları
- Gayrimenkul yatırım ortaklıkları
- Toplu Konut İdaresi Başkanlığı gibi arazi ve arsa geliştirme ve yapı kuruluşları
- Kamu kuruluşlarının inşaat, emlak ve kamulaştırma birimleri
- Harita ve inşaat firmaları
- Gayrimenkul finansman kuruluşları
- Gayrimenkul değerleme ve ekspertiz şirketleri
- Gayrimenkul proje geliştirme, yönetim ve denetim kuruluşları
- Sigorta şirketleri
- Özelleştirme İdaresi
- Gelir İdaresi
- Milli Emlak Genel Müdürlüğü
- Diğer sektör kurum ve kuruluşları
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince
Meslek eğitimi süresince Kredi ve Yurtlar Genel Müdürlüğünün sağladığı öğrenim kredisi ve yurt hizmetlerinden yararlanılabilir.
Ayrıca çeşitli resmi ve özel kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanan burslardan faydalanılabilir.
Eğitim sonrası
Meslek elemanları, çalıştıkları kurum ve kuruluşların mali yapısına, hukuki yapısına ve ücret politikalarına bağlı olarak ücret alırlar. Kaynak dosyada sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Sektörde üç yılını doldurmuş ve SPK’nın uzmanlık belgesini almış kişiler daha yüksek maaş alabilmektedir. Uzmanlık belgesi olan kişiler bireysel olarak kendi işlerini kurduklarında, çözüm ortağı olarak daha yüksek kazanç elde edebilirler.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Lisans eğitimini başarıyla tamamlayan ve lisansüstü eğitim başvuru koşullarını sağlayan adaylar, yurt içinde veya yurt dışında lisansüstü programlarına devam edebilirler.
Üniversitelerin herhangi bir lisans bölümünden mezun olanlar ve üç yıllık tecrübe koşulunu belgeleyenler, Sermaye Piyasası Kurumunun düzenlediği uzmanlık sınavında başarılı oldukları takdirde gayrimenkul değerleme uzmanlığı lisansı alabilirler.
İş hayatında ilerleme
SPK’nın düzenlediği gayrimenkul değerleme uzmanlığı sınavında başarılı olarak lisans alanlar, gayrimenkul değerleme firmalarında ya da bu firmalara çözüm ortağı olarak kariyerlerini sürdürebilirler.
Benzer meslekler
- Konut Değerleme Uzmanı
- Emlak Danışmanı
Ek bilgiler
- Kadir Has Üniversitesi bünyesinde 2009 yılında kurulan Gayrimenkul ve Varlık Değerleme bölümü, 2013 yılında Türkiye’de ilk mezunlarını vermiştir.
- Gayrimenkul değerleme uzmanlığı lisansına sahip olanlar, konut değerleme uzmanlığı lisansına konu olan alanda ayrı bir lisans gerekmeksizin faaliyette bulunabilirler.
- İstanbul Arel Üniversitesinin bölümle ilgili ders programı Bologna sürecine tabidir. Bologna süreci, Avrupa’da yükseköğretim ve akademik konularda standartlar geliştirmeyi, farklılıkları azaltmayı ve eğitim sistemlerini bağdaştırmayı amaçlayan bir Avrupa Birliği programıdır.
- İstanbul Arel Üniversitesinin ilgili ders programı, Avrupa’daki eşdeğerleriyle aynı ders içeriğine sahiptir.
- Türkiye’de işgücü piyasasında harita mühendisliği, mimarlık, inşaat mühendisliği, şehir ve bölge planlaması bölümlerinden mezun olup SPK lisansına sahip olanlar öncelikli olarak tercih edilmektedir.
- Değerleme uzmanlarının nitelikleri konusunda uluslararası standartların oluşturulması amacıyla bazı uluslararası kurumlar kurulmuştur. Bunlar arasında International Valuation Standards Committee (Uluslararası Değerleme Standartları Komitesi), Appraisal Institute (Değerleme Enstitüsü) ve Institute of Real Estate Management (Gayrimenkul Yönetimi Enstitüsü) yer alır.
- Türkiye’de bu konuyla ilgili devlet kurumları Sermaye Piyasası Kurumu (SPK) ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumudur (BDDK).
- BDDK, 29 Eylül 2007 tarihinde değerlemeyle ilgili bir yönetmelik yayımlamıştır. Yönetmelik gereği ticari kredi için teminat alınan ve konut kredisi kapsamında ipotek alınan gayrimenkullerin değerleme şirketleri tarafından rapora bağlanması zorunlu kılınmıştır.
Kaynakça
- Meslek Elemanları
- https://www.khas.edu.tr adresli web sayfası
- https://www.arel.edu.tr adresli web sayfası
- https://www.lidebir.org adresli web sayfası
- https://www.tdub.org.tr adresli web sayfası
- https://www.ekspertur.com.tr adresli web sayfası
- https://igd.com.tr/sss/gayrimenkul-degerleme-uzmanligi-sinavi/
- Uluslararası Standart Meslek Sınıflaması, ISCO-08
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
- İlgili eğitim kurumları
- https://kariyerkapisi.cbiko.gov.tr/
- ÜNİ-VERİ: https://www.cbiko.gov.tr/projeler/uni-veri
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: https://www.iskur.gov.tr
- Mesleğim Hayatım web sitesi: https://meslegimhayatim.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.