Tanım
Emtia Borsası Meslek Elemanı, iç ve dış piyasalarda emtia fiyatlarının sergilendiği borsalarda çalışan kişidir. Emtia; pamuk ve fındık gibi malları kapsar.
Görevler
Emtia Borsası Meslek Elemanının görevleri şunlardır:
- Ticaret periyodiklerini ve üreticiler literatürünü inceler.
- Satın alınacak malların fiyat ve kalite çeşitleri üzerinde piyasa araştırması yapar.
- Tanıtım yerlerini ziyaret eder.
- Üreticiler ile fiyat, kredi ve indirimleri görüşür.
- Belirlenen sınırlar ölçüsünde mal satın alır.
- Malların işletmeye getirilmesini sağlar.
- Fazla alımlarda değişik firmalardan teklif mektupları alır.
- Uygun teklif için rapor hazırlar.
- Teminatları yatırarak açık artırmalara katılır.
- İlgili mevzuatları inceleyerek ithal edilecek mallarla ilgili izni alır ve ithal işlemlerini yürütür.
- Alımlarla ilgili fiş, makbuz, fatura, ordino, gümrük beyannamesi ve benzeri evrakları alır.
- Alımlarla ilgili ödemelerde bulunur ve yazışmaları yapar.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Bilgisayar
- Hesap makinesi
- Diğer büro malzemeleri
- Makbuz, fatura ve beyanname
- Mal kalite ve standartları
- Kota kapsamları listesi
- Yasal mevzuat ve uygulama dokümanları
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Emtia Borsası Meslek Elemanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- Ekonomiye ve ticarete meraklı olmak ve bu konularda başarılı olmak
- Dikkatli olmak
- Sabırlı olmak
- Tedbirli olmak
- Başkaları ile iyi ilişkiler kurabilmek
Çalışma ortamı ve koşulları
Meslek mensupları bazen büroda, bazen de hareketli ve kalabalık olan emtia borsalarında çalışırlar. Sürekli hareket halinde ve değişik kent, köy ve coğrafyalardan, farklı kültürlerden insanlarla iletişim içinde çalışırlar.
Çalışma saatleri düzensiz olabilir ve mevsimlere bağlı olarak değişebilir.
Eğitimin verildiği yerler
Meslek eğitimi, meslek yüksekokullarının Emtia Borsası bölümünde verilmekteydi. Ancak bölüm adının Menkul Kıymetler ve Sermaye Piyasası olarak değiştirilmesi nedeniyle artık Emtia Borsası adıyla öğrenci alınmamaktadır.
Bu nedenle meslek bilgi dosyasının meslek eğitimi bölümündeki bilgiler, Emtia Borsası bölümünde eğitimin verildiği dönemdeki araştırma bilgilerini kapsamaktadır. Kaynak dosyada, Menkul Kıymetler ve Sermaye Piyasası Meslek Elemanı meslek bilgi dosyasına bakılması belirtilmektedir.
Eğitime giriş koşulları
Mesleğin eğitimine girebilmek için:
- Lise veya dengi okul mezunu olmak
- ÖSYS kılavuzunda belirtilen giriş koşullarını taşımak gerekir.
Meslek liselerinin ÖSYS kılavuzunda belirtilen bölümlerinden mezun olanlar, Emtia Borsası ön lisans programlarına geçerken ek puan almaktadırlar.
Eğitimin süresi ve içeriği
Eğitim süresi ön lisans düzeyinde iki yıldır.
Eğitim süresince, mesleğin gerektirdiği nitelikler göz önünde bulundurularak teorik ve uygulamaya yönelik bilgiler verilir.
Eğitim sonunda alınan belge
Eğitimini başarıyla tamamlayanlara Emtia Borsası Ön Lisans Diploması verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Emtia borsa meslek elemanları, bu piyasa içerisinde çalışarak ve deneyim kazanarak yetişmektedir. Yaptıkları işlere bağlı olarak tüccar, borsa ajanı (aracı) veya borsa komisyoncusu gibi sıfatlar alabilirler.
Türkiye'de emtia ve ticaret borsaları yaygın bir şekilde bulunmaktadır ve bu borsalara üye olmak kolaydır. Bununla birlikte eğitimli borsacılara fazlaca talep bulunmamaktadır.
Mezunlar borsalarda aracı olarak veya kendi hesaplarına çalışabilirler. Meslek, daha çok kendi işini kurmak isteyenlerin tercih edeceği bir alan olarak görülmektedir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince kazanç
Meslek eğitimi süresince kazanç yoktur. Koşulları uyan öğrenciler Kredi ve Yurtlar Kurumundan, diğer kuruluşlardan ve üniversitelerden verilen kredi ve burslardan yararlanabilirler.
Eğitim sonrası kazanç
Meslek mensuplarının kazançları çalıştıkları şirket veya kurumlara ve deneyimlerine bağlı olarak değişir. Kaynak dosyada, eğitim sonrası kazancın asgari ücretin 4-5 katı ücret ve prim olduğu belirtilmiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Emtia Borsası ön lisans programını başarıyla tamamlayan öğrenciler, Lisans Öğrenimine Dikey Geçiş Sınavında (DGS) başarılı oldukları takdirde, ÖSYS kılavuzunda belirtilen programlara kontenjan dâhilinde dikey geçiş yapabilirler.
İş hayatında ilerleme
Meslek, kendi işini kurmak isteyenlere fırsatlar sunar.
Ek bilgiler
Meslek mensuplarının ek görevleri şunlardır:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- Meslek elemanları
- Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Yüksekokulu Öğretim Üyeleri
- Üniversiteler Yükseköğretim Programları ve Meslekler Rehberi - 2000, Prof. Dr. Y. Kuzgun
- MEDAK (Meslek Danışma Komisyonu) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için aşağıdaki kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya; meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amaçlı olup, meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.