Tanım
Elektrik ve Elektronik Malzemeleri Satış Elemanı, her türlü elektronik malzemeyi müşteriye tanıtan ve satışını gerçekleştiren kişidir.
Görevler
Elektrik ve Elektronik Malzemeleri Satış Elemanının başlıca görevleri şunlardır:
- Satışa sunulacak elektrik ve elektronik ürünlerini teslim alır, mal giriş kayıtlarını tutar ve etiketler.
- Satılacak malları cins, kalite ve fiyatlarına göre sınıflandırır.
- Malları raflara yerleştirir ve vitrin düzenlemesine yardımcı olur.
- Müşterileri nazik ve kibarca karşılar, malları satın almaları için teşvik eder.
- Satışı artırmak için önlemler alır.
- Müşteri tiplerine uygun satış tekniklerini uygular.
- Satılan malın satış fişini düzenler.
- Her gün satılan malların dökümünü yapar.
- Günlük satış cirosunu hesaplar ve satış fişlerini mal çıkış defterine işler.
- Mal stoklarını kontrol ederek ilgilileri bilgilendirir.
- Elektrik ve elektronik malzemeleriyle ilgili yazılı ve görsel yayınları takip eder.
Kullanılan araç, gereç ve ekipman
Meslekte kullanılan başlıca araç, gereç ve ekipmanlar şunlardır:
- Satış fişi
- Yazar kasa
- Elektrik ve elektronik ölçü ve test aletleri
- Ürün tanıtım ve fiyat katalogları
- Bilgisayar
Mesleğin gerektirdiği özellikler
Elektrik ve Elektronik Malzemeleri Satış Elemanı olmak isteyenlerin şu özelliklere sahip olmaları gerekir:
- İnsanlarla iyi ilişkiler kurabilmek
- İkna yeteneğine sahip olmak
- Kapalı yerlerde çalışmaktan sıkılmamak
- Sorumluluk sahibi olmak
- Mesleki bilgiyi takip edebilmek
- Teknolojik gelişmelere açık olmak
- Grup veya ekip çalışmasına yatkın olmak
Çalışma ortamı ve koşulları
Elektrik ve elektronik malzemeleri satış elemanları çalışmalarında birinci derecede insanlarla ilgilenir. İş, sürekli ayakta durmayı gerektirebilir. Bu nedenle meslek mensupları arasında bel rahatsızlığı ve varis gibi hastalıklar görülebilir.
Çalışma gün ve saatleri işin yoğunluğuna göre değişiklik gösterebilir.
Eğitimin verildiği yerler
Mesleğin eğitimi, yeterli müracaat olması durumunda mesleki eğitim merkezlerinde verilir.
Önceki uygulamada eğitim, “Pazarlama ve Perakende” alanının “Elektrik ve Elektronik Malzemeleri Satış Elemanlığı” dalında verilmiştir. Yeni uygulamaya göre ise “Pazarlama ve Perakende” alanının “Satış Elemanlığı” dalında verilmektedir.
Bu eğitimle ilgili bilgiler, eğitimin verildiği dönemi kapsamaktadır.
Eğitime giriş koşulları
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için aşağıdaki koşulların karşılanması gerekir:
- En az ortaokulu tamamlamış olmak ve açık lise veya açık meslek liselerinden birine kayıt yaptırmış olmak
- Bünye ve sağlık durumunun mesleğin gerektirdiği işleri yapmaya uygun olması
- 14 yaşını doldurmuş ve 19 yaşından gün almamış olmak
- Eğitim görmek istenen meslekte bir işyeri bulmak
- İşveren ile çıraklık sözleşmesi imzalamak
19 yaşından gün almış olanlardan daha önce çıraklık eğitiminden geçmemiş olanlar, yaşlarına ve eğitim seviyelerine uygun olarak düzenlenecek mesleki eğitim programlarına göre çıraklık eğitimine alınabilir.
Eğitimin süresi ve içeriği
Mesleğin eğitim süresi ilköğretim mezunları için 3 yıl, lise veya daha üst düzeyde genel eğitim görmüş olanlar için 1,5 yıldır.
3308 Sayılı Mesleki Eğitimi Kanunu'na göre meslek liselerinde öğrenciler teorik eğitimlerini haftada iki gün okulda, pratik eğitimlerini haftada üç gün işletmelerde yaparlar. Mesleki eğitim merkezlerinde ise haftanın bir günü mesleki eğitim merkezlerinde teorik eğitim, diğer günler işyerlerinde pratik veya uygulamalı eğitim görülür.
Derslerin içeriği
Çıraklık ve mesleki eğitim kapsamındaki ders programı genel bilgi dersleri ile meslek bilgisi derslerinden oluşur.
Meslek derslerinde şu konularda bilgiler verilir:
- Kullanılan makine, teçhizat, araç ve gereçlerin tanıtılması
- Araç ve gereçlerin tekniğe uygun kullanılması
- Araç ve gereçlerin temizlik ve bakımlarının yapılması
- Norm yazı yazılması
- Serbest elle ve takım kullanarak meslekle ilgili çizimlerin yapılması
- Tamamlanmış plan ve projelerin okunması
- İşletme bilgisi
- İş güvenliği
Teorik olarak verilen bilgilerin yanında işyerinde, usta öğreticinin gözetimi altında pratik çalışma da yapılır.
Eğitim sonunda alınan belge
Çıraklık eğitimini tamamlayan ve eğitim sonunda katıldığı kalfalık sınavında başarılı olanlara Kalfalık Belgesi verilir.
Çalışma alanları ve iş bulma olanakları
Bu mesleği öğrenenler şu alanlarda iş bulabilir:
- Elektrik ve elektronik malzemeleri satan mağazalar
- Büyük marketlerin elektrik ve elektronik malzemeleriyle ilgili bölümleri
Yeterli sermayeye sahip olanlar kendi adlarına işyeri açabilir.
Teknolojik gelişmelerle birlikte piyasaya her gün yeni ürünler sunulmaktadır. Bu ürünlerin piyasada yer edinmesi ürünün kalitesinin yanı sıra, ürünü uygun şekilde sunan ve satabilen bilgili satış elemanlarına da bağlıdır. Bu nedenle iyi yetişmiş nitelikli eleman gereksinimi bu alanda da kendini hissettirmektedir.
Eğitim süresince ve sonrası kazanç
Eğitim süresince kazanç
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince işletmelerde mesleki eğitim gören öğrencilere, asgari ücretin net tutarının;
- Yirmi ve üzerinde personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 30'undan
- Yirmiden az personel çalıştıran işyerlerinde yüzde 15'inden
aşağı olmamak üzere ücret verilir.
Eğitim gören öğrencilerin iş kazası ve meslek hastalıklarıyla ilgili sigorta primleri devletçe karşılanır. Öğrenciler, mesleki eğitim yaptıkları işletmelerin sosyal imkânlarından faydalanır.
Eğitim sonrası kazanç
İşe ilk başlangıçta asgari ücret tutarında ücret verildiği, daha sonra ücret artışı olduğu belirtilmektedir. Kendi işyerini açanlar yaptıkları satışa göre kazanç elde eder.
Kaynak dosyada bunun dışında sabit bir maaş rakamı belirtilmemiştir.
Meslekte ilerleme
Mesleki eğitimde ilerleme
Mesleki eğitim merkezlerinden kalfa olarak mezun olanlar bir işyerinde çalışırken aynı zamanda teorik eğitimlerine de devam edebilir.
İlköğretim veya ortaokul mezunu kalfa ve ustalar, mesleki ve teknik açık öğretim lisesine devam ederek meslek lisesi diploması alabilirler.
Mesleğinde ustalık eğitimi çalışma süresi 2 yıldır.
İş hayatında ilerleme
Meslekte usta ve usta öğretici unvanlarına yükselmek mümkündür.
Ustalık belgesine sahip olanlar veya ustalık belgesine sahip kişileri işyerlerinde çalıştıranlar bağımsız işyeri açabilir. Ayrıca işyerinde çırak çalıştırılması için “Usta Öğretici” belgesine sahip bir çalışanın bulunması zorunludur.
Benzer meslekler
- Perakende Satış Elemanı (Tezgahtar)
- Oto Yedek Parça Satış Elemanı
- Tıbbi Araçlar ve Malzemeleri Satış Elemanı
- Kırtasiye ve Kitap Satış Elemanı
- Sanayi Makineleri Satış Elemanı
- Saat, Elektrikli Aletler ve Elektronik Araçlar Satış Elemanı
- Mobilya Satış Elemanı
- Ayakkabı, Deri ve Yan Ürünleri Satış Elemanı
Ek bilgiler
Elektrik ve Elektronik Malzemeleri Satış Elemanı ayrıca şu görev ve faaliyetleri yerine getirir:
- İş organizasyonu yapar.
- Çevre koruma önlemleri alır.
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin faaliyetleri uygular.
- Kalite Yönetim Sistemi kurallarına uygun çalışır.
- Mesleki gelişim faaliyetlerinde bulunur.
Kaynakça
- 3308 Sayılı Kanun
- Meslek elemanları
- Mesleğin icra edildiği işyerleri
- Çıraklık eğitimi programı kitapçığı
- “Çıraklık ve Yaygın Eğitim Faaliyetleri”, Milli Eğitim Bakanlığı Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü, Ankara-2005
- Meslek Danışma Komisyonu (MEDAK) üyesi kuruluşlar
Ayrıntılı bilgi için
Meslek hakkında ayrıntılı bilgi için şu kaynaklara başvurulabilir:
- İlgili eğitim kurumları
- Türkiye İş Kurumu web sayfası: www.iskur.gov.tr
- Ulusal Meslek Bilgi Sistemi: http://mbs.meb.gov.tr/
- T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı: http://www.osym.gov.tr/
- Bünyesinde “Meslek Bilgi Merkezi” bulunan Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri ve Hizmet Merkezleri
Bu dosya, meslek seçme aşamasında olan gençleri bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dosya; meslek mensupları, işyerleri, mesleğin eğitim yerleri ve meslek odalarından bilgi alınarak oluşturulmuştur.
Kaynak notu
Bu metin İŞKUR "Meslekleri Tanıyalım" meslek bilgi dosyasından derlenmiş ve web okunabilirliği için düzenlenmiştir.